

0
comentarios


0
comentarios
7
comentarios

4
comentarios

Mulleres da Raia, finalista na VIII edición dos Premios Mestre Mateo da Academia Galega do Audiovisual na categoría de Documental. Esta comunicación chegou no mes da Primavera, na semana do meu aniversario que celebraba a miña maneira, filmando nun taller documental a segunda parte dun retrato que está en construcción. A boa nova marzal, inesperada, levoume aos meus primeiros pasos no documental, a intensidade daqueles dias nos que todo era incerto. Longas horas de autoformación e kilómetros sen conta. Un forte compromiso coa memoria e unha dedicación sen medidas. Paso a paso, de vagar, para que os xestos e as palabras xurdisen de dentro. Paseniño pero sen perdelo ritmo da constancia. Estas mulleres abrironme o camiño e os ollos ó mundo. Agora, non podo volver atrás.
Mulleres da Raia resultou gañadora do Premio Mestre Mateo ó mellor Documental 2009. A forza delas acompañoume naquela noite de recoñecemento. O premio é das Mulleres da Fronteira que construíron comigo esta historia de superviventes, como somos todos nos días de hoxe. É de todos aqueles que acreditan nun discurso cinematográfico que se articula sobre a realidade. É de todos os que me teñen amparado nesta travesía cinematográfica. Sigo remando para contar historias, con vós e para vós.
Gracias aos compañeiros da profesión polo seu recoñecemento.
2
comentarios
Mulheres da Raia, uma lembrança de infância trasformada em imagem cinematográfica. Elas levaram-me a um processo de autoconhecimento e reconhecimento da comunidade galaico-portuguesa. Em 2010 segue a prolongação do sonho inicial de fazer documentário… DESEJO de mais ENCONTROS.
Algo recorrente no caminho do documentário tem sido o Reencontro. Gente Amiga, Companheiros de Faculdade, Novos amigos de Luta, Protagonistas do Documentário. Sem conhecer-se e todos sentados na mesma mesa para celebrar o encontro do cinema e da vida.
Entretanto, agarro-me ao desejo de novas criações e cedo ao impulso de misturar-me com outras realidades. Agradeço as amizades acidentais do destino e reconheço a realização pessoal que me reportou o meu romance com o género documental. Há muitos motivos que me levam a filmar, mas há um que se sobrepõe a qualquer circunstância: a necessidade de comunicar-me com o outro através do olhar.
A necessidade de compreender e retratar o que acontece à minha volta para encontrar as minhas respostas e dar sentido ao meu mundo. Cada realidade que toco, cada personagem que filmo, cada plano que manipulo, constituem um mosaico da verdade particular e modificam a estrutura da minha experiência vital. Um processo de comunicação em contínuo movimento no que a realidade surpreende a cada momento.
Ao final, foi a minha paixão pela realidade e pelo cotidiano que me levou a resgatar uma historia de mulheres ignoradas pelo tempo e a própria história.
BOM 2010 das Mulheres da Raia e Diana Gonçalves
FELIZ 2010 de Mulleres da Raia y Diana gonçalves
From me, and from Women from the Border, a HAPPY NEW YEAR!
0
comentarios


FIKE FESTIVAL INTERNACIONAL DE CURTA METRAGENS DE ÉVORA
Um fim de semana na bela cidade de Évora. O auditório da Universidade foi o palco de mais uma projecção do documentário da fronteira e do reencontro com amigos do filme. Apesar do frio, resistimos e assistimos a todas as sessões para nos alimentar de cinema. Duas curtas que trago na memória do Festival: DIME QUE YO Mateo Gil, (Espanha) e DANSE MACABRE, pedro Pires (Canadá).
14 FESTIVAL DE CINE INETRNACIONAL DE OURENSE
Primera visita al Festival de Cine de Ourense de la mano del documental. “Mulleres da Raia” fue seleccionado para la muestra no competitiva PANORAMA GALIZA, una mirada del festival a lo más destacado de la producción gallega de 2009. Un público atento en la sala con el que pude intercambiar impresiones y reflexionar sobre la construcción de la identidad galaico-portuguesa.
0
comentarios

EXPERIENCIA PILOTO EN LA VINOTECA
EXPERIMENTAÇÃO NA ENOTECA
Una noche de verano preparamos un maridaje de cine, música y vino en la VIÑOTECA GARCÍA de Tui, mi pueblo natal. Un espacio para los sentidos siempre renovado por el espíritu inconformista de Marina, que siempre tiene la puerta abierta a la experimentación.
La idea de mezclar estos mundos surgió de una conversación espontánea y banal en la barra de un bar. Intuitivamente ligamos estos dos mundos y la idea fue tomando forma. Nuestro propósito era conducir al espectador y preparar su entrada en el mundo del documental. La selección de cuatro vinos relacionados con el universo de la historia y el colchón musical de espacios sonoros de Juan Serodio iniciaron una noche de creación sin etiqueta. Unimos la cata a la película y a nuestra propia experiencia y convivencia en esos días de construcción previa.
Los tres partimos de algo en común que es la pasión por lo que hacemos. Siempre en continuo movimiento, en una búsqueda constante de algo para hacer, para contar, para probar...Estamos en continuo movimiento como la materia que trabajamos. El vino evoluciona, la música evoluciona y el diálogo con el otro evoluciona. Y al mismo tiempo nos transforma. Lo nuestro es un proceso de comunicación en continuo movimiento.
Trabajamos con lo abstracto (sensaciones, emociones) para estimular los sentidos del que está al otro lado (cliente, espectador, público en general). Y en esa necesidad de transmitir algo nos encontramos en el camino. Mundos aparentemente distantes pero con un nexo de unión. Música y cine tienen una relación más clara y con más tradición en el tiempo. Con el vino la relación no es tan obvia, tuve que mirar más rofundo para encontrar la conexión, que en realidad es simple y muy primaria. La esencia de nosotros mismos como seres humanos imprime nuestro trabajo de todos los días. Un trabajo, en buena parte invisible, para provocar alguna reacción/emoción en los otros.
Un mes de encuentros para comprender la dimensión de nuestros mundos creativos y cruzar nuestras miradas sobre lo real. Un diálogo rico en matices que merece ser explorado en futuras noches.
El entorno de la película altera las sensaciones. Me gusta jugar con el espacio.
0
comentarios

NOCHE DE ENCUENTROS
Fue en el mes de Agosto que el proceso de la película se cerró. Volví al punto donde todo comenzó. La aduana de São Gregório , uno de los pasajes de frontera más antiguos de la región, se convirtió de nuevo en un escenario de cine. Era mi deber devolver la película a sus protagonistas y mi intención provocar el encuentro. Eso es documental, ENCUENTRO, dentro y fuera de la pantalla. Por eso, bajo el nombre de ENCUENTROS se proyectaron aquellos que surgieron de manera espontánea o provocada a raíz de la construcción del documental. Viejos compañeros de lucha de uno y otro lado de la historia que nunca se habían vuelto a reunir para poder olvidar esta historia relegada a la clandestinidad. Un material excluido que desde la distancia cobra más fuerza y se impone como parte viva de un documental que siempre será incompleto.
Ante la imposibilidad de retratar con la cámara la totalidad de una realidad compleja y oscura, las mujeres de la raya, armadas con su memoria y emocionadas por su reconocimiento dieron luz y completaron un mosaico de memorias que se escondían entre los muros que las rodeaban. El silencio se rompió con la emoción desgarrada de quien calla por imposición. El tabú comenzó a desvendarse después de varias décadas de puertas cerradas a la memoria.. Aquella noche de Mulleres da Raia fue un desahogo del alma de las mujeres de la frontera y una aproximación más profunda a nuestras raíces más delicadas. Y es que todo el mundo quiere ser escuhado, creo que no hay mayor impulso en el ser humano que la necesidad de ser escuchado y reconocido.
El documental provocó un estado de alteración en una comunidad dormida en el presente. Los ánimos se agitaron con la llegada del cine a la aldea y nadie quiso perderse la sesión, aunque fuese desde el balcón. Muchos de los presentes asistieron por primera vez a una película, incluídas las protagonistas que además se vieron proyectadas en la pantalla. Se rieron para enfrentarse al dolor pasado y guardaron silencio para escuchar su historia. Gente de todas las edades y condición en un mismo espacio para la reflexión que se prolongó hasta altas horas de la madrugada.
Un palco de cine improvisado que reunió a las poblaciones de las dos orillas del Minho y a los emigrantes que en estas fechas regresan a la tierra. Pero aquella, no fue solo una noche de memoria, sino de revindicación de un espacio para nuestra cultura. Después de batallar varios meses con el ayuntamiento, solo a través del presidente de la localidad, conseguí realizar la promesa que me había hecho al iniciar el documental, sin ningún apoyo institucional. Alguien recorrió 600 Km para inmortalizar esta noche de encuentros y los responsables de cultura situados a escasos Kilómetros no se movieron para oir a su gente que tiene hambre de cultura.
Es hora de cambiar esta situación.
2
comentarios



PROYECCIONES AL AIRE LIBRE EN LA FRONTERA
PROJECÇÕES AO LUAR NA FRONTEIRA
“Mulleres da Raia na rua” era el nombre que había pensado para la proyección itinerante del documental por los pueblos de la frontera miñota. Proyecciones al aire libre y en la plaza pública con un significado construído. El cine en la calle adquiere otro sentido, además de facilitar la asistencia y participación de la población en un acto colectivo que trasciende lo puramente cinematográfico para dar lugar a un espacio de debate y reflexión. Mi empeño, tantas veces desatendido por las instituciones locales, con las que el dialogo llega a ser tortuoso, tiene una razón de ser. La proyección del documental en las localidades de la frontera es un gesto de agradecimiento a la comunidad que me ayudó a construir el film. Es importante el recorrido por diversos festivales nacionales e internacionales, los prémios y reconocimientos obtenidos en el círculo cinematográfico, pero para mí también es importante que el trabajo tenga un retorno en sus orígenes. Solo así el círculo de la comunicación se completa y la película adquiere todo su significado.
Yo, que también pertenezco al mundo rural, siempre me he quejado de la falta de actividad cultural e iniciativas para sacar a sus habitantes de la tediosa rutina. Ahora, que tenía algo para compartir y que además, estaba ligado a la historia y memoria de la frontera miñota, decidí iniciar conversaciones con los diversos ayuntamientos de la raya, muchos de ellos sumidos en una profunda parálisis cultural. La respuesta intermitente, desigual y en la mayoría de los casos desganada por parte de las administraciones locales, no impidió la proyección pública de la película pero no se llegó a todo el público que debería por la falta de VOLUNTAD. Un esfuerzo mínimo que en fiestas populares y gastronómicas no dudan en realizar. Si se anuncia la fiesta del alvarinho, Por qué no se anuncia la proyección de una película que además preserva la cultura de nuestra tierra? Una mezcla de ignorancia y falta de visión. El minho no es solo Alvarinho también lo son sus gentes.
As vinhas podem-se cultivar e regenerar ano após ano, mas a gente desaparece e leva com ela um pedaço da nossa história que nunca mais vamos poder recuperar. O nosso património imaterial está em perigo de extinção e a ninguém parece preocupar esta circunstancia. Precisamente o cinema é um instrumento para preservar a nossa memoria, a memoria presente de um passado que não se pode reconstruir mas que permite reflectir quem somos e questionar a nossa realidade. O documentário permite divulgar a nossa cultura não só no território nacional mas alem de fronteiras. O problema e que não acreditamos en nós. O problema e que os jovens empreendedores so encontram dificuldades e não têm espaço para dar visibilidade aos seus trabalhos que com muito esforço conseguem concluir. Nós que supostamente somos o futuro não temos voz.
Um trabalho rigoroso e profissional que com o factor da idade sinto desvalorizado. Uma história da terra por não esquecer as minhas origens que o factor da proximidade sinto desvaloriza. Eu fiz uma aposta forte, por mim ninguém fez. Mas apesar da falta de apoios, não desisti da minha ideia da projecção ao luar que foi e vai ser materializada nas fronteiras de Tui-Valença e Ponte Barxas-São Gregório. E por que tanta insistência da sessão ao ar livre? Porque Mulheres da Raia é uma clandestinidade que começa a ter luz, uma comunidade que começa a aceitar o seu passado e sobretudo um desabafo da alma das mulheres da fronteira que têm direito a expressar em público e em liberdade a luta durante muitos anos travada e injustamente “mal vista”.
Em Tui resultou um sucesso de público, a praça de San Fernando estava cheia para ver documentário, esse é um sonho realizado. Gente de todas as idades, assistindo a história da sua propia vida. Gente que foi embora com a alma mexida e o coração apertado. Gente que me deu um abraço e um simples obrigado carregado de emoção. O público aplaudiuse a si mesmo. É isto que me da força para a minha luta quotidiana.
2
comentarios

0
comentarios
EL DOCUMENTAL Y MIS ORÍGENES
Mulleres da Raia es el inicio de un proceso de búsqueda de mi identidad que me ha llevado hasta otro continente. La reconstrucción de mi pasado me obligó a cruzar la frontera y sentir mis raíces brasileñas. Un viaje por muchas veces cancelado y el sueño materno suspendido porque aquel no era el momento. La historia cotidiana de las mujeres da la frontera se ha escuchado con fuerza en la ciudad carioca. Una historia local con identidad propia pero construída con un discurso universal. Precisamente en ese intento de romper barreras y tender un puente de diálogo entre diferentes culturas, el film ha ganado fuerza para seguir caminando.
Dos semanas en el Festival Cinesul que me sirvieron para tomar contacto con lo más actual del cine iberoamericano. La tendencia se confirma, el género documental está en auge, y además del discurso habitual sostenido en problemáticas sociales que se abordan frontalmente se vislumbra un conjunto de obras que van más allá. Existe la voluntad de experimentar, de explorar nuevos lenguajes, de ser libre detrás de la cámara y retratar la relación entre cineasta-personaje.
Uma viagem para tomar consciência sobre a minha realidade e reforçar as minhas intenções para a construção de um discurso fílmico que fala sobre a vida. Filmar para tentar entender o país, o povo, a história, a vida e a mim mesma, mas sempre fixada no microcosmo. Porque é na simplicidade das pequenas coisas e no quotidiano que a beleza se esconde. Porque é nos sentimentos e nas pequenas acções que se encontram as respostas para as grandes perguntas da nossa existência.
O prémio do festival que trouxe para terras galaico portuguesas foi um simples gesto. Uma mulher imigrante galega no Rio, depois da projecção, veio à minha beira e agradeceu pela sensibilidade dos momentos. Com a voz tremida, disse-me que na tela, tinha visto representadas a sua avó e a sua mãe.
Mulheres da Raia no Brasil foi o início de uma travessia de descoberta, um longo caminho no que os ventos vão soprar forte, e as velas vão ter que lutar contra muitas inclemências para seguir o rumo certo. Não é fácil aceitar quem somos.
2
comentarios

2
comentarios

0
comentarios
Ahora tocó estar del otro lado de la cámara, otra nueva experiencia que me hizo tomar conciencia de lo que se siente delante del objetivo. Resulta muy difícil sentirse indiferente ante la presencia de este ojo extraño.
17
comentarios
Género/Genre
Documental / Documentary
Duração/Duración / Running time
42 minutos / minutes
Formato filmagem/Formato grabación / Recording format
HDV
Idioma / Language
Português - Galego
Portuguese - Galician
Legendas/Subtítulos/Subtitles
Espanhol - Inglês
Spanish - English
Ano/Año/Year of production
2009
Produção, realização e guião
Producción, realización y guión
Producer, director and screenwriter
DIANA GONÇALVES
Música original e sonoplastia
Música original y sonido
Music and Sound
MIGUEL BARBOSA
Montagem/Montaje/Editing
MIGUEL BARBOSA-DIANA GONÇALVES
Fotografia e câmara/Fotografía y cámara
Photography and camera
DIANA GONÇALVES
Grafismo/Graphics
LUIS FARAÓN
SINOPSE
Uma viagem às fronteiras do norte de Portugal e Galiza transporta-nos ao nosso passado mais recente, o contrabando local e a emigração clandestina eram práticas habituais nestas terras, aproveitando a proximidade do país vizinho.
A raia, como popularmente é conhecida a fronteira, guarda uma história de luta diária pela sobrevivência e as suas mulheres são protagonistas.
SINOPSIS
Un viaje a las fronteras del Norte de Portugal y Galicia nos transporta a nuestro pasado más reciente, el contrabando local y la emigración clandestina eran prácticas habituales en estas tierras aprovechando la cercanía del país vecino.
La raya, como popularmente se conoce a la frontera, guarda una historia de lucha diaria por la supervivencia y sus mujeres son protagonistas.
SYNOPSIS
A journey to the northern Portuguese and Galician frontiers carries us to our recent past, the local smuggling and clandestine emigration were regular practices on these lands, thanks to the proximity of the neighbour country.
This commercial exchange between both people bordering the Minho river created a big friendship and a shared story.
SANTIAGO DE COMPOSTELA. III SAR EN CINEMA - CURTAS NA RÚA. 23 AGOSTO 2018. ES
PONTEVEDRA. CICLO CINEMA NO XARDÍN. LICEO MUTANTE. 20 XULLO 2018. ES
BRAGA. I Ciclo de Cinema Luso-Galaico. Mulleres, Patrimonio, Sociedade. Cinemas Braga Shopping Center. 10 maio 2018. PT
GLASGOW. Centre for Contemporary Arts. 9 marzo 2018. UK
EDINBURGH. SUMMERHALL – RED LECTURE THEATRE. CONTESTED IDENTITIES. THURSDAY 7TH DECEMBER 2017. UK
MARVÃO. Antigo Posto Fronteiriço de Galegos. 27 agosto 2015. PT
A GUARDA. Centro Cultural da Guarda. Ciclo de Cinema "Elas". 18 Abril. ES
BRAGA. Universidade do Minho. 9 Abril. PT
SANTIAGO. CINEUROPA. Novembro. ES
MONDOÑEDO. CICLO OUTONO FEMINISTA. 22 Outubro. ES
LUGO. Sede Deputación Provincial. CICLO CINEMA CREADORAS GALEGAS DE IMAXE. 25 Abril. ES
TORRES NOVAS. Biblioteca Gustavo Pinto Lopes. CICLO CINEMA PORTUGAL RE-ACTIVO. 14 Abril. PT
MONTALEGRE (TRÁS-OS-MONTES). Auditório Multiusos. 12 Março. PT
BOTICAS (TRÁS-OS-MONTES). Auditório Municipal. 11 Março. PT
VALENÇA DO MINHO. Núcleo Museológico. Exposição memórias de vida: Trapicheiras e raianas. 15 Janeiro – 19 Março 2011. PT
PORTO. Maus Hábitos. 9 Dezembro 2010. PT
VIANA DO CASTELO. II ENCONTRO MIRAGENS. 3-5 Dezembro. PT
VIANA DO CASTELO. Museo de Arte e Arqueologia. "NOVAS CONVERSAS SOBRE NÓS". 20 Novembro. PT
OURENSE. Universidade de Vigo. Ciclo Cinema de Autora. 18 Novembro. ES
SANTIAGO DE COMPOSTELA. Museo do Pobo Galego. 27 Outubro. ES
VERÍN. Ciclo "Cinema de Fronteira". 26 Outubro. ES
LONDRES. Lost Theatre. 11 Setembro. UK.
GONDOMAR. Ciclo Cinema na Rúa. 19 Agosto. ES
PORTO. Jardim do Breyner85. 17 Agosto. PT
LISBOA. CINEMATECA PORTUGUESA.Sala Félix Ribeiro.12 de Julho.21:30H. PT
BARCELONA. CINES MALDÀ. 1 Junio. ES
A CORUÑA. CGAI. GAÑADORES PREMIOS MESTRE MATEO 2009. 29 Maio. ES
LISBOA. OLHARES DA FRONTEIRA. Casa da Achada. Centro Mário Dionísio. 8 Maio. PT
ALLARIZ. SEMANA INTERNACIONAL DA MULLER. 11 Marzo. ES
VALENÇA DO MINHO. JORNADA INTERNACIONAL DA MULHER. 7 Março 2010. PT
A CORUÑA. CGAI. Centro Galego Artes da Imaxe. 18 Setembro 2009. ES
SALVATERRA. FESTA DA POESÍA. 4 Setembro. ES
TUI. Vinoteca García. 25 Agosto. ES
SÃO GREGÓRIO (Melgaço). Antiga Alfândega. 23 Agosto PT
TUI. Praza de San Fernando. 7 Agosto.ES
BIO-DOC SOAJO. 1 Agosto. PT
VIANA DO CASTELO. AUDITÓRIO DO GRUPO DESPORTIVO E CULTURAL DOS TRABALHADORES DOS ENVC. 10 JULHO. PT
MELGAÇO. Casa da Cultura. 29 Maio. PT
PONTE DA BARCA. Praça Municipal. 21 Maio. PT
LUGO. Centro Xuvenil "Lug". 16 Maio. ES
OURENSE. Auditorio Municipal. 9 Maio. ES
VALENÇA. Auditorio da Câmara Municipal. 2 Maio. PT
COIMBRA. Teatro Académico Gil Vicente. 18 Abril 2009. PT
VIGO. MARCO (Museo de Arte Contemporánea). 27 Marzo 2009.ES